Πέμπτη, 28 Σεπτεμβρίου 2017

Νέα κυκλοφορία: Κοινωνικές, πολιτικές & γεωπολιτικές όψεις της σύρραξης στην Ουκρανία, εκδ. Κουκκίδα



Συγγραφέας: Συλλογικότητα Οδησσός 2 Μαΐου
  • Γλώσσα πρωτοτύπου: Ιταλική
  • Εκδόσεις: Κουκκίδα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΚΔΟΣΗΣ
ΕΙΣΑΓΩΓΗ
- Οι κοινωνικές όψεις της σύρραξης στην Ουκρανία
Προεισαγωγή
Ουκρανία: μια χώρα που μεταναστεύει
Οι Ουκρανοί στην Ιταλία
Γενικές σκέψεις
Προβληματικές που συνδέονται με την εξελισσόμενη σύρραξη
Ουκρανία, θρησκεία και σύγκρουση
Οι υπάρχουσες θρησκείες
Ουκρανική Ορθόδοξη Εκκλησία Πατριαρχείου Μόσχας
Η κατάσταση στο εσωτερικό της ΟΟΕ-ΠΜ και οι διαφοροποιήσεις ανάμεσα στους πιστούς και τις προσωπικότητες ήσσονος σημασίας
Ουκρανική Ορθόδοξη Εκκλησία Πατριαρχείου Κιέβου
Ελληνόρρυθμη Καθολική Εκκλησία (Ουνία)
Μερικές ενδιαφέρουσες εξελίξεις
Τελικά συμπεράσματα σχετικά με τον ρόλο της θρησκείας στη σύρραξη
Χαρακτηριστικά του εθνικισμού στην Ουκρανία και στο Ντονμπάς
- Οι παραγωγικές σχέσεις στην Ουκρανία, σύνθεση και γεωγραφική κατανομή της εργατικής τάξης. Η διαδικασία των αποκρατικοποιήσεων από το 1991 και μετά: ποιος και με ποιον τρόπο ευεργετήθηκε και ποια ήταν τα θύματά της
Οι οικονομικές βάσεις
Το ξεπούλημα της βιομηχανίας μετά το 1991
Οι διαδικασίες ιδιωτικοποίησης στην Ουκρανία μεταξύ του 1991 και του 2014. Στρατηγικές και πρωταγωνιστές

Προεδρικές εκλογές: τελευταία ελπίδα σωτηρίας της Κύπρου;


Για όποιον έχει την, ιώβειο, υπομονή να παρακολουθεί τις ατέρμονες διαδικασίες των συζητήσεων για το Κυπριακό, με τα ήξεις αφίξεις της πολιτικής ηγεσίας και την, ίσως, φαινομενική απάθεια της κυπριακής κοινωνίας, δεν μπορεί παρά να αισθάνεται βαθύτατα απαισιόδοξος. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η πλειοψηφία των Ελληνοκυπρίων ένοιωσε ανακούφιση που ένας ακόμη γύρος συνομιλιών κατακρημνίσθηκε στις ελβετικές Άλπεις. Μπορεί κατά βάθος αυτή να είναι και η προσδοκία των πολλών: η συμμετοχή σε μια επαναλαμβανόμενη «παράσταση» χωρίς αυλαία. Άλλωστε η απροσχημάτιστη τουρκική αρπακτικότητα δεν δίνει ούτε καν ένα φύλλο συκής στους σταθερούς οπαδούς της όποιας λύσης.
Το «έργο», ωστόσο, σύντομα μπορεί να έχει πολύ δυσάρεστη εξέλιξη, και δεν υπάρχει κανείς «από μηχανής θεός» να την αποτρέψει, παρά τις μύχιες ελπίδες (ή πεποιθήσεις) αρκετών Κυπρίων. Τα όσα διημείφθησαν όλο το προηγούμενο διάστημα και, κυρίως, οι εξωφρενικές υποχωρήσεις-παραχωρήσεις στις οποίες προέβη ο «χουβαρντάς» κ. Αναστασιάδης, συνεπικουρούμενος από τον κ. Κυπριανού, δημιουργούν ένα εν τοις πράγμασι κάκιστο προηγούμενο. Δεν στέκει καμία δικαιολογία για την παράδοση, έστω και στα χαρτιά, της Κυπριακής Δημοκρατίας. Γιατί αυτό συνέβη όλο το προηγούμενο διάστημα με αποκορύφωμα το «όργιο» στον Κραν Μοντανά. Μια πρωτοφανής υποχωρητικότητα, δήθεν, για να λυγίσει η σκληρή Τουρκία. Και η Τουρκία δεν λύγισε, γιατί τα θέλει όλα, και ξέρει ότι αν δεν τα πάρει όλα, αύριο θα έχει μπροστά της «παγίδες». Προσοχή, δεν υπολογίζει την αποφασιστικότητα των Ελληνοκυπρίων να διατηρήσουν όση κυριαρχία θα υφίσταται ακόμη σε ένα κράτος-σκιάχτρο, που δρομολογείται ενάντια σε κάθε διεθνή νομιμότητα αλλά και ενάντια στους νόμους της λογικής.

Δευτέρα, 11 Σεπτεμβρίου 2017

Η ήττα των ΗΠΑ στη Συρία θα ανοίξει νέα πολεμικά μέτωπα



του Finian Cunningham

Η θεαματική νίκη του συριακού στρατού και των συμμάχων του, που απελευθέρωσαν το Ντειρ εζ Ζορ, προμηνύει και το τέλος του πολέμου. Οι πανηγυρισμοί, ωστόσο, θα έπρεπε να μετριαστούν όταν συνειδητοποιήσουμε πως οι εχθροί της Συρίας θα μεταφέρουν αλλού την ατζέντα της σύγκρουσης.
Εάν διαχωρίσουμε τους πολλούς πρωταγωνιστές της συριακής σύγκρουσης, οι δύο βασικοί αντίπαλοι που θα προκύψουν από την αντιπαράθεση είναι οι ΗΠΑ και η Ρωσία, η οποία μπορεί να έχει πάρει και το πάνω χέρι στη Συρία. Η ειρωνεία βρίσκεται όμως στο ότι κερδίζοντας την ειρήνη στη Συρία είναι πιθανόν να εκδηλωθούν πόλεμοι αλλού. 
Οι αναφορές ότι οι αμερικανικές δυνάμεις κάνουν αερομεταφορές ανταρτών εκτός των πεδίων των συγκρούσεων στη Συρία, υποδηλώνει πως η Ουάσιγκτον διασώζει τα «τρομοκρατικά» της στοιχεία, για να πολεμήσουν, ίσως, μια άλλη μέρα, σε κάποια άλλη δύστυχη χώρα, που θα έχει μπει στο στόχαστρο για την αλλαγή καθεστώτος.
Ο εξαετής πόλεμος στη Συρία δεν αφορούσε, στην ουσία, μόνον την ίδια. Ήταν μόνον ένα από τα πεδία των μαχών σ’ έναν παγκόσμιο πόλεμο για την κυριαρχία των ΗΠΑ και των συμμάχων της. Όταν η Ρωσία παρενέβη για να υπερασπιστεί τον σύμμαχό της, στα τέλη του 2015, αυτό σήμανε και την αλλαγή του παιχνιδιού. Μέχρι εκείνη τη στιγμή, η κυβέρνηση του Άσαντ φαινόταν αναμφίβολα επισφαλής, καθώς οι «πληρεξούσιοι» μισθοφόροι υποστηρίζονταν από τις ΗΠΑ και τους συμμάχους τους για την ανατροπή του καθεστώτος.
Η απελευθέρωση του Χαλεπίου, τον περασμένο Δεκέμβριο, και της πόλης Ντεΐρ εζ Ζορ, αυτήν την εβδομάδα (την περασμένη), από τον συριακό στρατό με την υποστήριξη της ρωσικής αεροπορίας, προαναγγέλλουν την τελική ήττα του, επιχορηγούμενου από το εξωτερικό, πολέμου ενάντια στη Συρία. Ωστόσο, αυτό δεν θα είναι και το τέλος του ζητήματος.
Εδώ και μήνες, οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοί τους στο ΝΑΤΟ και στην περιοχή της Μ.Ανατολής έχουν αντιληφθεί ότι το παιχνίδι στη Συρία είναι τελειωμένο. Ο ‘Ασαντ πρόσφατα αποκάλυψε ότι έχει σταματήσει η εξωτερική χρηματοδότηση προς τους αντικυβερνητικούς μαχητές. Απόφαση κλειδί ήταν η παύση από τον Τραμπ, πριν από δύο μήνες, της υποστήριξης των επιχειρήσεων της ΣΙΑ προς τους αντικαθεστωτικούς αντάρτες.  Με το τέλος του αμερικανοκίνητου πολέμου στη Συρία, οι διάφοροι ξένοι εταίροι στη συνωμοσία προσπαθούν να επαναπροσδιορίσουν τα συμφέροντά τους.

Τετάρτη, 30 Αυγούστου 2017

Ένα βιβλίο με πολύ σκληρές αλήθειες



Δ.Κωνσταντακόπουλος, «Η Κύπρος στο στόχαστρο - Γιατί θέλουν μια Κύπρο χωρίς Έλληνες»

Η Κύπρος, το φετινό θέρος, έφθασε ένα βήμα πριν από τον γκρεμό της αυτοκτονίας. Στο Κραν Μοντανά βιώσαμε την κορύφωση ενός δράματος που είχε ταυτόχρονα και χαρακτηριστικά παρωδίας. Τελικώς, η αυτοχειρία αποφεύχθηκε, όχι λόγω της ξαφνικής φώτισης του ιδανικού αυτόχειρα, δηλαδή της Κυπριακής Δημοκρατίας, αλλά εξαιτίας του πείσματος του σουλτάνου της Αγκύρας να μην αποδεχθεί τον νέο σχεδιασμό της ανατολικής Μεσογείου, και στην κόντρα του με το Ισραήλ. Γιατί πίσω από την κατάρρευση των συνομιλιών υποκρύπτεται η σκληρή αντιπαράθεση συμφερόντων των κεντρικών και περιφερειακών δυνάμεων, και όχι η διάθεση ενός έθνους να μείνει ζωντανό. Όλο αυτό το διάστημα, έγινε εμφανέστερη η θλιβερή αδυναμία να αρθρωθεί ένας συγκροτημένος αντίλογος απέναντι στις έξωθεν πιέσεις. Αντιθέτως, καταρρίφθηκαν και τα όποια ταμπού είχαν απομείνει: εκ περιτροπής προεδρία, τουρκικό βέτο σε όλες τις αποφάσεις του νέου κράτους, νομιμοποίηση όλων των εποίκων, σκανδαλώδης ευνοϊκή μεταχείριση των Τούρκων υπηκόων, Τούρκοι «χωροφυλάκοι» στο διηνεκές...
Παρ’ όλα, όμως, τα όσα εξωφρενικά συνέβησαν, οι Έλληνες της Κύπρου φάνηκε να σαν παρέμειναν σε κατάσταση αταραξίας, σαν να μην αφορούσαν τους ίδιους, τα παιδιά τους και τις μελλούμενες γενιές. Λίγοι οι άνθρωποι στο νησί και στην Ελλάδα που σάλπισαν συναγερμό για την πορεία των εξελίξεων. Ανάμεσα σ’ αυτούς ήταν και ο Δημήτρης Κωνσταντακόπουλος, ο οποίος πριν ακόμη πέσει η αυλαία στο ελβετικό θέρετρο, εξέδωσε το βιβλίο του «Η Κύπρος στο στόχαστρο», εκδόσεις «Ινφογνώμων». Θυμίζουμε ότι και στην εποχή του σχεδίου Ανάν το 2004, ο Δ.Κ. είχε παρέμβει ενεργητικά στα πράγματα με το βιβλίο του «Η αρπαγή της Κύπρου». Να σημειωθεί ότι στο νέο του βιβλίο συμπεριλαμβάνονται κείμενα του Μίκη Θεοδωράκη, του συνταγματολόγου Γεωργίου Κασιμάτη και του πρώην διπλωμάτη Θέμου Στοφορόπουλου, που όλοι τους καταγγέλλουν την επαναφορά ενός τρισχειρότερου σχεδίου Ανάν. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι ο Δ.Κ. έχει το χάρισμα της γραφής, όπως άλλωστε και του λόγου για όσους τον έχουν ακούσει. Επίσης, είναι από τους καλύτερους γνώστες του Κυπριακού, αλλά και του παγκόσμιου αντιαποικιακού και απελευθερωτικού κινήματος∙ συνδυασμός που πλέον δεν συναντάται συχνά. Οι ιδέες που υποστηρίζει είναι διατυπωμένες με ιδιαίτερη ζωντάνια και γλαφυρότητα. Το κυριότερο είναι όμως η ουσία τους. Κι εκεί οφείλουμε να δώσουμε προσοχή, έστω και αν υπάρχουν σημεία που διαφωνούμε μαζί του. Γιατί μιλά για πράγματα τα οποία είτε έχουμε ξεχάσει είτε θέλουμε να ξεχάσουμε και διαβάζοντάς τα αναγκαζόμαστε να τα σκεφθούμε όλα πάλι από την αρχή, μακριά από τις βαρετές κοινοτοπίες που έχουν επικρατήσει στο δημόσιο λόγο.

Δευτέρα, 10 Ιουλίου 2017

Ένα «έπος» του νεώτερου ελληνισμού



Μελέτη Μελετόπουλου, «Ο Άρχοντας με τα πολλά πρόσωπα –Χρονικό μιας Οικογένειας 1685-1920»

Το ιστορικό μυθιστόρημα, ιδίως των μακρών ιστορικών περιόδων, δεν περνά και τις καλύτερες ημέρες του στον τόπο μας. Έχουν διαβεί δεκαετίες από τότε που γράφτηκαν μνημειώδη έργα όπως «οι Μαυρόλυκοι», «το Ρεμπελιό των Ποπολάρων» ή ακόμη το, ανατρεπτικό, «Σέργιος και Βάκχος». Ο λόγος για την απουσία τους δεν έγκειται μόνον στην απαίτηση για βαθιά ιστορική γνώση, ταυτόχρονα, οπωσδήποτε, με τη συγγραφική δεξιότητα. Η πραγματική αιτία ανιχνεύεται στην ατονία της ίδιας της ιστορικής συνείδησης του ελληνισμού, στον κατακερματισμό της συλλογικής συνείδησης. Ο σύγχρονος Έλληνας δυσκολεύεται να δει τον εαυτόν του ως αποτέλεσμα και έκφραση μιας μακράς πορείας εθνικών περιπετειών σε διάρκεια αιώνων. Αναζητά την ταυτότητά του πρωτίστως με όρους συγχρονικούς της ζωής του, ή, το πολύ, στο βάθος κάποιων δεκαετιών. Ως εκ τούτου, η κυρίαρχη αντίληψη της καθεστωτικής διανόησης για την εμφάνιση του έθνους μέσω του κράτους τον 19ο αιώνα, αναπτύσσεται επί του ρηχού εδάφους της λειψής ιστορικότητας των Ελλήνων. Το βιβλίο, επομένως, του Μελέτη Μελετόπουλου «Ο Άρχοντας με τα πολλά πρόσωπα –χρονικό μια οικογένειας 1685-1920» (εκδόσεις ΚΑΠΟΝ, 2017 σελ.479) αποτελεί μια, ευχάριστη, έκπληξη. Πρόκειται για ένα έργο που αν και είναι ιστορική μαρτυρία, ωστόσο ξεδιπλώνεται αναμφίβολα με όρους λογοτεχνικούς – ακόμη κι αν ίσως δεν το επιδιώκει, φανερά, ο συγγραφέας του.
Ο Μελετόπουλος είναι αρκετά γνωστός για το πλούσιο συγγραφικό του έργο, κυρίως ιστορικο-κοινωνιολογικής ανάλυσης -όπως είναι τα βιβλία του «Κοινοτισμός», «Μαρξισμός και Τροτσκισμός στην Ελλάδα», «Η δικτατορία των συνταγματαρχών»- αλλά και την πυκνή αρθρογραφία του, κυρίως, μέσα από την «Νέα Κοινωνιολογία» και την «Νέα Πολιτική». Όπως αποδεικνύεται, όμως, εκ του εξαιρετικού αποτελέσματος του «Άρχοντα», η συσσωρευμένη και κατασταλαγμένη ιστορική και κοινωνιολογική γνώση του αποτέλεσε πολύτιμο εργαλείο στην απόπειρά του να δημιουργήσει ένα μικρό «έπος» του νεώτερου ελληνισμού, και ειδικότερα της λεγόμενης «παλαιάς Ελλάδας». Όπως κάθε έπος, κι αυτό διακρίνεται για τον ρομαντισμό του, με την προβολή των στοιχείων του ηρωισμού, της υπεράσπισης υψηλών αξιών αλλά και της υποταγής στα ταπεινά πάθη και στο αδιόρατο στους θνητούς υπερβατικό πεπρωμένο.

Τετάρτη, 7 Ιουνίου 2017

Κερδίζοντας στον πόλεμο και στην ειρήνη- ο ρωσικός σχεδιασμός για τη Συρία



Στις 4 Ιουνίου έληξε η προθεσμία για τη δημιουργία των καλούμενων «ζωνών αποκλιμάκωσης» στη δυτική και κεντρική Συρία. Ο πολιτικός επιστήμων και συνεργάτης του RIA Novosti Γκέβοργκ Μιρζαγιάν εξηγεί τα τακτικά, λειτουργικά, στρατηγικά και γεωστρατηγικά πλεονεκτήματα της Μόσχας και των συμμάχων της από την δημιουργία των ζωνών κατάπαυσης του πυρός στη διχασμένη από τον πόλεμο χώρα.

Τον προηγούμενο μήνα, η Ρωσία, το Ιράν και η Τουρκία, με την έγκριση της Δαμασκού, υπέγραψαν μια συμφωνία για την δημιουργία μερικών ζωνών αποκλιμάκωσης ή ασφαλείας στη Συρία. Σύμφωνα μ’ αυτήν οι ζώνες οι οποίες εκτείνονται σε μεγάλες εκτάσεις που βρίσκονται στην βορειοδυτική επαρχία της Ιντλίμπ και τμημάτων των επαρχιών της Λαττάκειας, της Χάμα και του Χαλεπίου, τα βόρεια και κεντρικά της επαρχία Χομς, την Ανατολική Γκούτα κοντά στη Δαμασκό, και τις νότιες περιοχές της Νταράα και Κουνέιτρα, πρόκειται να βρεθούν σε μια συμφωνημένη εκεχειρία που θα ισχύει μεταξύ των κυβερνητικών δυνάμεων και της ένοπλης αντιπολίτευσης (εξαιρουμένων του «Ισλαμικού Κράτους» και της «Αλ Νούσρα»).
Το μνημόνιο τέθηκε σε ισχύ στις 6 Μαΐου. Τυπικά, οι ζώνες προορίζονται να παραμείνουν έως ότου η συριακή σύγκρουση τελειώσει μέσω ειρηνευτικών συνομιλιών. Η ιδέα των ζωνών ασφαλείας, όπου οι ρωσικές, ιρανικές και τουρκικές δυνάμεις πρόκειται να επιβάλουν την εκεχειρία, ήταν αρκετά φιλόδοξη εξ αρχής. Ο ειδικός για την Μέση Ανατολή δίνει έμφαση στο ότι από την αρχή ήταν ξεκάθαρο πως το σχέδιο θα ήταν δύσκολο στην εφαρμογή του, κυρίως λόγω των εκκρεμών ζητημάτων εκεί που οι εξωτερικοί παράγοντες θα τεθούν ως εγγυητές για την κατάπαυση του πυρός.
Για παράδειγμα ο Μιζραγιάν έγραψε ότι στην Ιντλίμπ, η Τουρκία μπορεί να αναλάβει αυτή την αποστολή. Γνώστες του ζητήματος, έχουν προειδοποιήσει πως η Άγκυρα έχει ήδη δημιουργήσει δεσμούς σε περιοχές της επιρροής της μέσω οικονομικών και ανθρωπιστικών διαύλων, και εάν σταλεί τουρκικός στρατός για να παράσχει εγγυήσεις ασφάλειας «δεν υπάρχει καμία εγγύηση ότι θα απομακρυνθούν από εκεί ποτέ είτε με στρατιωτικά ή με διπλωματικά μέσα».
Ωστόσο, για τον Μιρζαγιάν αυτοί οι φόβοι είναι υπερβολικοί.

Τετάρτη, 31 Μαΐου 2017

Αφγανιστάν – η θανατηφόρα κληρονομιά του Μπρζεζίνσκι



του Neil Clark

(το κείμενο δημοσιεύτηκε στις 29.5, πριν την μεγάλη έκρηξη στο κέντρο της Καμπούλ που στοίχισε τη ζωή σε δεκάδες ανθρώπους και τραυμάτισε εκατοντάδες άλλους)

Συνιστά ειρωνεία που μια νέα μεγάλη έξαρση της βίας στο Αφγανιστάν συνέπεσε με τον θάνατο του Ζμπίγκνιου Μπρζεζίνσκι, του παθιασμένου μαχητή του αντιρωσικού Ψυχρού Πολέμου και αρχιτέκτονα της αμερικανικής πολιτικής που στήριξε τους τζιχαντιστές στη χώρα αυτή για να «ματώσει» τη Σοβιετική Ένωση.
Το Σάββατο, την πρώτη ημέρα του Ραμαζανιού, 18 άνθρωποι σκοτώθηκαν σε μια έκρηξη αυτοκτονίας πλησίον μιας στρατιωτικής βάσης στην επαρχία Khost. Εν τω μεταξύ, οι επιθέσεις από μαχητές εναντίον των δυνάμεων ασφαλείας στην επαρχία Badgis, σύμφωνα με πληροφορίες, άφησαν πίσω τους 36 νεκρούς και πολύ περισσότερους τραυματίες. Την Παρασκευή, μια άλλη έκρηξη σκότωσε 10 πολίτες στην επαρχία Herat.
Το 2017 είναι πολύ αιματηρό έτος για το Αφγανιστάν, με την Αποστολή Βοηθείας του ΟΗΕ να κάνει λόγο για περισσότερους από 2.100 αμάχους που σκοτώθηκαν ή τραυματίστηκαν στο διάστημα μεταξύ του Ιανουαρίου και του Μαρτίου.
Τίποτε από αυτά δεν αναφέρθηκε όταν άρχισαν οι καθιερωμένοι επικήδειοι. Ο Ομπάμα είπε: «ήμουν ένας από τους προέδρους που επωφελήθηκαν από την σοφία του και τις συμβουλές του». Οι πρώην πρόεδροι Τζωρτζ Μπους και ο Τζίμυ Κάρτερ επίσης απηύθυναν γενναιόδωρους φόρους τιμής.
Αλλά ενώ τα συλλυπητήριά μας απευθύνονται στην οικογένεια και τους φίλους του Μπρζεζίνσκι αυτή τη δύσκολη στιγμή, κάθε αντικειμενική αποτίμηση για το τι πραγματικά πέτυχε ο «Ζμπιγκ», ως Σύμβουλος Εθνικής Ασφαλείας, θα κατέληγε στο ότι η επιρροή του ήταν καταστροφική όχι μόνον για το λαό του Αφγανιστάν αλλά για ολόκληρο τον κόσμο. Να το θέσω απλά. Ο κόσμος θα ήταν πολύ ασφαλέστερος εάν ο Μπρζεζίνσκι είχε χρησιμοποιήσει τις αξιόλογες διανοητικές του ικανότητες στην επιδίωξη άλλων στόχων και στην παγκόσμια πολιτική. Η εμμονή του Ζμπιγκ στα τέλη του 1970 ήταν να στήσει για την ΕΣΣΔ το δικό της Βιετνάμ. Διορίστηκε Σύμβουλος Εθνικής Ασφαλείας του Κάρτερ το 1977, και βρέθηκε να είναι «στα μαχαίρια» με τον Υπουργό Εξωτερικών Σάιρους Βανς, έναν άνθρωπο της ειρήνης που πραγματικά επιθυμούσε να προωθήσει την ύφεση με τη Μόσχα.